رفتار بازار فولاد در برابر افزایش چند برابری فلزات گران بها
در ماههای اخیر، بازارهای جهانی شاهد یکی از بیسابقهترین جهشها در قیمت فلزات گرانبها بودهاند؛ جهشی که نهتنها سرمایهگذاران، بلکه صنایع بزرگ از جمله بازار فولاد را نیز تحت تأثیر قرار داده است. بر اساس دادههای منتشرشده، طلا با عبور از مرز تاریخی ۵۱۰۰ دلار در هر اونس، به نماد اصلی نااطمینانی اقتصادی و ژئوپلیتیکی جهان تبدیل شده و همزمان نقره و پلاتین نیز رکوردهای قیمتی جدیدی را ثبت کردهاند.
در طول یک سال گذشته، فلزات گرانبها از جمله نقره رشد چندین برابری را تجربه کردهاست؛ رشدی که ریشه درعوامل پولی، سیاسی، ارزی و روانی بازار دارد. اما پرسش کلیدی اینجاست: این انفجار قیمتی چه پیامی برای بازار فولاد، بهویژه در روزهای پیشرو، دارد؟
چرا طلا تا ۵۱۰۰ دلار جهش کرد؟
هر گرم طلا به 17600000 تومان افزایش یافت
(((اونس جهانی طلا*قیمت دلار)/31.1)*0.75)=فرمول محاسبه قیمت طلای 18 عیار
افزایش اخیر قیمت طلا نتیجه همزمان چند محرک قدرتمند است:
- تقاضای سرسامآور برای داراییهای امن در پی تشدید تنشهای ژئوپلیتیکی
- ابهامهای سیاسی ناشی از سیاستهای تجاری ترامپ و تهدید تعرفههای سنگین
- تضعیف شاخص دلار آمریکا و کاهش جذابیت نگهداری داراییهای دلاری
- تسهیل سیاستهای پولی آمریکا و انتظار برای تغییرات در رأس فدرال رزرو
- خریدهای سنگین بانکهای مرکزی و ورود سرمایه بیسابقه به ETFهای طلا
نتیجه این عوامل، ثبت بزرگترین رشد سالانه طلا از سال ۱۹۷۹ تاکنون (۶۴٪ در سال ۲۰۲۵) بوده است. تحلیلگران حتی از احتمال رسیدن طلا به ۶۰۰۰ دلار در ادامه سال جدید سخن میگویند.
بازار ارز و دلار؛ حلقه اتصال طلا و فولاد
افت شاخص دلار به پایینترین سطح چهار ماه اخیر، نقش کلیدی در تقویت قیمت طلا و سایر فلزات داشته است. تضعیف دلار معمولاً دو پیامد مهم دارد:
- افزایش قیمت کامودیتیها در بازار جهانی بهویژه فلزات
- انتقال فشار تورمی به اقتصادهای وابسته به واردات
در اقتصادهایی مانند ایران، افزایش بهای جهانی طلا معمولاً با افزایش نرخ ارز داخلی همراه میشود؛ چرا که انتظارات تورمی تشدید شده و تقاضا برای پوشش ریسک ارزی بالا میرود.
اثر افزایش طلا و ارز بر بازار فولاد
بازار فولاد، بعنوان یک دارای امن، بهشدت از تحولات طلا و ارز تأثیر میپذیرد:
افزایش انتظارات تورمی
صعود شدید طلا معمولاً بهعنوان سیگنال تورمی تلقی میشود. در چنین شرایطی:
- تولیدکنندگان فولاد تمایل به افزایش قیمتهای پایه دارند
- خریداران صنعتی و تجاری به سمت خریدهای زودهنگام و انبارسازی حرکت میکنند
رشد هزینههای تولید
افزایش نرخ ارز منجر به:
- افزایش هزینه الکترود گرافیتی، فروآلیاژها، قطعات و تجهیزات وارداتی
- فشار بر حاشیه سود فولادسازان، بهویژه در بخش نورد و ذوب القایی
تغییر رفتار سرمایهگذاران
با جذاب شدن طلا و ارز
- بخشی از نقدینگی از بازار فولاد خارج میشود
- اما همزمان، فولاد نیز بهعنوان پناهگاه نسبی در برابر تورم مورد توجه قرار میگیرد
تأثیر بر صادرات فولاد
ضعف دلار جهانی و نوسانات ارزی میتواند:
- رقابتپذیری صادرات فولاد را بهصورت مقطعی افزایش دهد
- اما نااطمینانی سیاستی و تعرفهای، ریسک تجارت خارجی را بالا میبرد
چشمانداز بازار فولاد در روزهای پیشرو
با توجه به شرایط فعلی، میتوان سناریوهای زیر را برای بازار فولاد متصور kl,n.
- نوسان رو به بالا در قیمتها بهدلیل افزایش نرخ ارز و انتظارات تورمی
- احتیاط در معاملات و کاهش حجم دادوستدهای نقدی
- افزایش شکاف قیمتی بین عرضهکننده و مصرفکننده
- تمرکز بازار بر اخبار سیاسی، ارزی و تصمیمات فدرال رزرو آمریکا
در کوتاهمدت، این بعید است که بازار فولاد وارد رکود عمیق شود؛ اما فضای آن ملتهب، هیجانی و وابسته به اخبار خواهد بود.
جمعبندی
افزایش سرسامآور قیمت طلا تا مرز ۵۱۰۰ دلار، تنها یک اتفاق در بازار فلزات گرانبها نیست؛ بلکه سیگنالی قدرتمند از نااطمینانی جهانی است. که اثرات آن بهطور مستقیم و غیرمستقیم به بازار فولاد منتقل میشود. ترکیب رشد طلا، تضعیف دلار و نوسانات ارزی، در روزهای پیشرو فولاد را در مسیر نوسان، احتیاط و تصمیمگیریهای کوتاهمدت قرار خواهد داد.
در چنین فضایی، فعالان بازار فولاد بیش از هر زمان دیگری باید تحلیلمحور، ریسکگریز و هوشیار نسبت به تحولات بینالمللی عمل کنند؛ چرا که طلا، امروز فقط یک فلز گرانبها نیست، بلکه قطبنمای روانی کل بازارها است.


